Cukrzyca

Opracowane przez naszych lekarzy

Czym jest cukrzyca?

Cukrzyca to przewlekła choroba, w której poziom glukozy, czyli cukru, we krwi staje się zbyt wysoki. Glukoza dostarcza organizmowi energii, a insulina pomaga jej przedostać się z krwi do komórek. W przypadku cukrzycy organizm albo nie wytwarza wystarczającej ilości insuliny, albo nie potrafi jej skutecznie wykorzystać, albo dzieje się jedno i drugie.

‍

Co powoduje cukrzycę?

Przyczyna zależy od rodzaju cukrzycy. Cukrzyca typu 1 pojawia się, gdy układ odpornościowy atakuje komórki produkujące insulinę. Cukrzyca typu 2 rozwija się, gdy organizm staje się oporny na insulinę i stopniowo ma coraz większe trudności z wytworzeniem jej wystarczającej ilości. Cukrzyca ciążowa wiąże się ze zmianami hormonalnymi zachodzącymi w czasie ciąży. Cukrzyca nie wynika po prostu z jedzenia zbyt dużej ilości cukru.

‍

Dlaczego poziom glukozy może się zmieniać

Na poziom glukozy mogą wpływać jedzenie, aktywność fizyczna, leki, stres, sen, choroby, hormony i alkohol. To samo jedzenie czy ta sama aktywność nie zawsze dają ten sam efekt, przez co cukrzyca może wydawać się nieprzewidywalna.

Śledzenie poziomu glukozy w połączeniu z posiłkami, aktywnością fizyczną, lekami i objawami może pomóc w rozpoznaniu indywidualnych wzorców, bez traktowania każdego nieoczekiwanego wyniku jako porażki.

Rodzaje cukrzycy

Cukrzyca typu 1 to choroba autoimmunologiczna, w której organizm wytwarza niewiele insuliny albo w ogóle jej nie wytwarza. Osoby z cukrzycą typu 1 potrzebują insuliny codziennie.

Cukrzyca typu 2 pojawia się, gdy organizm nie wykorzystuje insuliny skutecznie albo nie wytwarza jej wystarczająco dużo. To najczęstszy typ cukrzycy i może się rozwinąć w każdym wieku.

Cukrzyca ciążowa pojawia się w czasie ciąży i zazwyczaj ustępuje po porodzie, choć zwiększa ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2 w przyszłości.

Do rzadszych postaci należą cukrzyca monogenowa, cukrzyca spowodowana chorobami trzustki oraz cukrzyca związana z niektórymi lekami lub zaburzeniami hormonalnymi.

‍

Czym jest stan przedcukrzycowy?

Stan przedcukrzycowy oznacza, że poziom glukozy we krwi jest wyższy niż powinien, ale nie osiągnął jeszcze wartości charakterystycznych dla cukrzycy. Zwiększa to ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2, choć zmiany stylu życia i odpowiednia opieka medyczna mogą pomóc w zapobieganiu tej chorobie lub opóźnieniu jej rozwoju.

‍

Jak leczy się cukrzycę?

Leczenie zależy od rodzaju cukrzycy, poziomu glukozy, innych schorzeń i indywidualnych potrzeb. Może obejmować insulinę, tabletki, inne leki podawane w zastrzykach, wsparcie żywieniowe, aktywność fizyczną i monitorowanie poziomu glukozy.

Każdy z cukrzycą typu 1 potrzebuje insuliny. Niektórzy z cukrzycą typu 2 lub cukrzycą ciążową też mogą potrzebować insuliny, podczas gdy inni kontrolują poziom glukozy za pomocą innych leków lub zmian w stylu życia. Leczenie może się zmieniać z czasem.

Życie z cukrzycą

Życie z cukrzycą często wiąże się z ciągłym podejmowaniem decyzji dotyczących jedzenia, aktywności fizycznej, leków i poziomu glukozy. Nie ma jednego planu żywieniowego ani programu ćwiczeń, który sprawdziłby się u wszystkich.

Regularne wizyty u lekarza, przyjmowanie leków zgodnie z zaleceniami i śledzenie zmian poziomu glukozy mogą ułatwić codzienne radzenie sobie z chorobą. Niektórym osobom mogą też pomóc urządzenia do monitorowania cukrzycy, takie jak ciągłe mierniki glukozy i pompy insulinowe.

Ryzyko

Cukrzyca typu 1 może być związana z predyspozycjami genetycznymi i występowaniem tej choroby w rodzinie, ale na razie nie ma sprawdzonego sposobu, żeby jej zapobiec.

Czynniki ryzyka cukrzycy typu 2 to między innymi obciążenie rodzinne, zaawansowany wiek, stan przedcukrzycowy, mała aktywność fizyczna, nadwaga lub otyłość, zespół policystycznych jajników oraz wcześniejsze rozpoznanie cukrzycy ciążowej. Czynniki te zwiększają prawdopodobieństwo zachorowania, ale nie oznaczają, że na pewno zachorujesz na cukrzycę.

Objawy

Objawy mogą obejmować zwiększone pragnienie, częste oddawanie moczu, zwiększony apetyt, zmęczenie, niewyraźne widzenie, niewyjaśnioną utratę wagi, wolno gojące się rany i częste infekcje. Niektórzy odczuwają też mrowienie lub drętwienie rąk lub stóp.

Objawy cukrzycy typu 1 mogą pojawić się nagle, podczas gdy cukrzyca typu 2 może rozwijać się stopniowo, z niewielkimi objawami lub bez żadnych zauważalnych objawów.

Diagnoza

Cukrzycę diagnozuje się na podstawie badań krwi, które mierzą poziom glukozy. Mogą to być: badanie A1C, badanie stężenia glukozy na czczo, test tolerancji glukozy albo badanie stężenia glukozy w dowolnym momencie, jeśli występują objawy.

Czasami mogą być potrzebne dodatkowe badania, żeby ustalić, na jaki typ cukrzycy cierpisz. Domowe glukometry i urządzenia do ciągłego monitorowania poziomu glukozy mogą pomóc w leczeniu, ale same w sobie nie pozwalają potwierdzić diagnozy.

Wszystkie schorzenia, które dodajemy do mama health dokładną weryfikację.

Zdobądź jasność

Zaczynamy od ciebie

Określamy, co powinni wiedzieć ludzie żyjący z tymi schorzeniami, jakie mają pytania i obawy.

Zbieramy informacje

Czerpiemy informacje z badań medycznych, oficjalnych wytycznych i sprawdzonych organizacji zajmujących się zdrowiem, a potem przekładamy je na proste wyjaśnienia.

Sprawdzamy wszystko

Każda odpowiedź generowana przez sztuczną inteligencję pochodzi ze sprawdzonych źródeł, a nie z założeń modelu. Opiera się na zweryfikowanych informacjach, więc nigdy nie zgaduje ani nie wymyśla.

Dbamy o to, żeby wszystko było aktualne

Medycyna ciągle się zmienia, więc na bieżąco aktualizujemy informacje, gdy zmieniają się wytyczne i gdy ludzie dzielą się z nami tym, co im pomaga.

Przeciągnij, żeby przeczytać więcej

Zdobądź jasność

Dołącz do ponad 60 000 osób, które zmniejszają dystans między swoją chorobą a pełnym życiem

Zadawaj pytania, ucz się i otrzymuj odpowiedzi, które uwzględniają twoją historię i to, na jakim etapie jesteś – stworzone przez tysiące osób, które już przez to przeszły.